Begraafplaatsen in Zutphen en omgeving

In Zutphen en omgeving vind je meerdere begraafplaatsen. Elk met een eigen karakter en sfeer. Er zijn zowel gemeentelijke als particuliere begraafplaatsen. Gemeente Zutphen noemt de begraafplaatsen ‘gedenkparken’ en heeft er drie in eigendom en beheer: De Oude Begraafplaats, De Ooster en Gedenkpark Warnsveld. Een deel van De Oude (of Algemene) Begraafplaats is een rooms-katholiek deel. Dit rooms-katholieke deel wordt door de parochie HH. Twaalf Apostelen onderhouden en beheerd. Het is met een bruggetje verbonden aan het algemene deel. In Zutphen is ook een Joodse begraafplaats die nog steeds in gebruik is. 

In dit blog vind je meer informatie en geschiedenis over elke van deze begraafplaatsen.

Gedenkpark De Oude Begraafplaats in Zutphen
Het algemene gedeelte van de Oude Begraafplaats is gelegen aan de Warnsveldseweg in Zutphen. De begraafplaats werd al in 1829 ontworpen en aangelegd op een voormalig kloosterterrein. Het oudste deel is ingericht volgens de Engelse landschapsstijl op een licht glooiend terrein. Er staan veel grote, oude bomen (Hollandse linden, beuken, paardenkastanjes, eiken, taxussen en ceders) en de begraafplaats is omringd door een gracht. Tussen 1932 en 1940 is de begraafplaats uitgebreid en de gehele begraafplaats is nu een Rijksmonument.

Je loopt de begraafplaats op via een houten poortgebouw. Dit poortgebouw heeft aan de rechterkant een kleine aula en is ook een Rijksmonument. Op de begraafplaats vind je drie monumenten die herinneren aan de Tweede Wereldoorlog. Door de rust en vele natuur is het een mooie plek om te herdenken, dicht bij het centrum van Zutphen.

​Zowel begraven als de bijzetting van een urn zijn mogelijk op de Oude Begraafplaats. Je kunt hier terecht voor een algemeen of een particulier graf, kindergraf, as verstrooien op een strooiveld en een urn bijzetten in een eigen graf.

Adres en website: Gedenkpark de Oude Begraafplaats, Warnsveldseweg 105 , 7204 BC Zutphen. Website de Oude Bedraafplaats.

Poortgebouw de Oude Begraafplaats

Rooms-katholieke begraafplaats Zutphen
Het rechter (oostelijke) gedeelte van de hierboven beschreven Oude Begraafplaats is een rooms-katholieke begraafplaats. De twee gedeeltes worden gescheiden door een gracht en zijn sinds 2009 weer met elkaar verbonden door een houten brug. De toegang tot de rooms-katholieke begraafplaats is een stenen toegangspoort, dat ook een Rijksmonument is. Dit gebouw werd in 2008 en 2009 gerestaureerd en tot woning verbouwd. 

De begraafplaats ademt een kalmte en sfeer van rust uit. Het nodigt uit tot een wandeling om even tot jezelf te komen. De parochie HH. Twaalf Apostelen is beheerder van deze begraafplaats. Wanneer je hier je naaste wilt begraven dan zal het contact hierover via hen verlopen. Zowel begraven in een particulier graf als het bijzetten van een asbus zijn mogelijk.

Adres en website: Rooms-katholieke begraafplaats Zutphen, Warnsveldseweg 107 , 7204 BC Zutphen. Meer info op de website van parochie HH. Twaalf Apostelen.

De houten brug van de Algemene Begraafplaats naar de Rooms-katholieke Begraafplaats. De brug heet officieel Galileeënbrug, naar de naam van het voormalige kloosterterrein.

Gedenkpark de Ooster
Aan de oostkant van Zutphen ligt Gedenkpark de Ooster (voorheen Oosterbegraafplaats), vlakbij landhuis De Voorst. De begraafplaats aan de Voorsterallee werd in de jaren 50 van de vorige eeuw aangelegd. De aanleg van deze tweede begraafplaats was nodig omdat alle graven op de Oude Begraafplaats waren uitgegeven. Ook hier staan veel bomen en er heerst rust en een vredige stilte.

In 2011 werd naast de begraafplaats crematorium ‘De Omarming’ in gebruik genomen. Je kunt voor een afscheidsbijeenkomst voorafgaand aan de begrafenis gebruik maken van de aula van dit crematorium.

Naast gewone graven is er ook een gedeelte voor natuurbegraven en een gedeelte voor moslims. Je kunt op de Ooster terecht voor een algemeen graf, particulier graf, kindergraf, natuurbegraven, as verstrooien op een strooiveld, urn bijzetten in een urnennis en urn bijzetten in een eigen graf.

Adres en website: Gedenkpark de Ooster, Voorsterallee 93, 7203 DN Zutphen. Website de Ooster.
​

Gedenkpark de Ooster in Zutphen.

Gedenkpark Warnsveld
Gedenkpark Warnsveld is de derde gemeentelijke begraafplaats van gemeente Zutphen. Het gedenkpark ligt aan de Vordenseweg in Warnsveld. Voorheen was dit de Algemene Begraafplaats Warnsveld waarvan het oudste gedeelte uit 1800 stamt. Destijds was het een bosrijke omgeving, momenteel is een groot deel van het bos verdwenen op het gedenkpark. Het is nu een open plek die grenst aan één van de overgebleven bossen, met een oud en een nieuw deel. Op het oude deel is een deel van de oude graven intact gehouden, dit zijn inmiddels monumenten geworden. De oude coniferen geven de begraafplaats een heel eigen uitstraling.

Bijzonder op deze begraafplaats is het grasveld dat wat achteraf ligt. Er staat een bordje bij met ‘Vak D’. Het grenst aan het terrein van GGNet (op het landgoed Het Groot Graffel), een specialist voor mensen met psychische problemen en hun naasten. Al sinds 1901 worden patiënten hier verzorgd, toen nog onder de noemer krankzinnigenverpleging. Patiënten die overleden werden anoniem in Vak D begraven. Aan het eind van WO II stierven er met name veel mensen. Omdat gebouwen van psychiatrische instellingen aan de kust gevorderd werden door de Duitsers, verhuisden veel patiënten naar Groot Graffel. Velen stierven er aan ondervoeding en door ziektes.

Op 4 mei 2016 is een gedenksteen onthuld bij Vak D, ‘ter herinnering aan alle psychiatrische patiënten die tijdens hun verblijf op Het Groot Graffel omkwamen als gevolg van de Tweede wereldoorlog. En aan alle patiënten die hier vanaf 1902 ongenoemd begraven liggen.’ De gedenksteen bestaat uit een sculptuur en een zuil met een gedicht, gemaakt door de Warnsveldse kunstenaar Hein Smeerdijk.

Je kunt op Gedenkpark Warnsveld terecht voor een algemeen en particulier graf, urn bijzetten in een urnennis en urn bijzetten in een eigen graf. Er kan eventueel gebruik gemaakt worden van de kapel op het terrein van GGNet. Deze ligt aan de overkant van de begraafplaats.

Adres en website: Gedenkpark Warnsveld, Vordenseweg 18, 7231 PA Warnsveld. Website Gedenkpark Warnsveld.

Gedenkpark Warnsveld, gemeente Zutphen.

Joodse begraafplaats in Zutphen
De Joodse begraafplaats in Zutphen is nog steeds in gebruik. Oorspronkelijk lag de begraafplaats buiten de stad, aan de Weg naar Vierakker. Inmiddels heeft de stad de begraafplaats ingehaald. De meer dan tweehonderd jaar oude begraafplaats ligt besloten door hoge muren tussen een volkstuincomplex, een naoorlogse woonwijk en een zuiveringsinstallatie. In 1887 werd er een metaheirhuis gebouwd, een reinigingshuis, dat is bedoeld voor het ritueel reinigen van overledenen. Vanuit hier wordt de overledene naar zijn rustplaats gebracht. Het metaheirhuis staat ook wel bekend als het poortgebouw van de begraafplaats en is tegenwoordig niet meer in gebruik als reinigingshuis.

Op de begraafplaats is in 1949 een herdenkingsmonument opgericht voor alle in de Tweede Wereldoorlog vermoorde Joodse inwoners van Zutphen. Het staat op een plek waar in de Tweede Wereldoorlog een aantal graven werd verwoest, voor het aanleggen van bunkers en loopgraven door de Duitsers. Dit monument is geadopteerd door de Kennedyschool. Kinderen van deze school komen rond 4 mei bloemen leggen ter herdenking aan de Joodse oorlogsslachtoffers en om de geschiedenis levend te houden.

Adres en website: Joodse begraafplaats Zutphen, Meijer Groenpad 1,  7204 LB Zutphen. De begraafplaats heeft geen eigen website. Op de website van de synagoge Zutphen is wat meer info te vinden.